همه چیز درباره سامانه ساتنا

هزینه، زمان و سقف انتقال وجه سامانه تسویه ناخالص آنی چقدر است؟

تمامی خدماتی که در «سامانه تسویه ناخالص آنی» یا همان ساتنا ارائه می‌شود در پی گسترش اتوماسیون عملیات بین بانکی پدید آمده است. این سامانه قصد دارد تا سطح کیفی نقل و انتقالات بین بانکی را ارتقا دهد، هزینه‌ها را کاهش دهد، زمان انجام مبادلات بین بانکی را هم کم کند. در واقع ساتنا مناسب‌ترین جایگزین برای چک‌های رمزدار بین بانکی است. اطلاعات کامل درباره این سیستم انتقال وجه و نحوه استفاده و پیگیری این نوع حواله بین بانکی را اینجا بخوانید.

سامانه تصفیه ناخالص آنی چیست؟

سامانه تصفیه ناخالص آنی که به اختصار آن را ساتنا می‌خوانیم چیست؟ سیستم یا نظامی الکترونیک است برای به انجام رساندن تمامی نقل و انتقال‌های الکترونیک میان تمامی بانک‌ها و موسسه‌های بزرگ مالی که بانک مرکزی در مهر ماه 1386 بهره‌برداری از آن را آغاز کرده و تاکنون راهبری این سامانه و همچنین اداره امور روزانه و مسائل عملیاتی را به عهده دارد.

این سامانه با توجه به مجموعه راه‌های ارتباطی به وجود آمده‌اش میان تمامی بانک‌های فعال در سراسر کشور با بانک مرکزی، وظیفه انتقال وجوه از بانک درخواست‌کننده یا همان بانک مبداء به بانک مقصد یا به تعبیر دیگر بانک ذی‌نفع را این گونه بر عهده دارد که به صورت آنلاین و با دریافت دستور پرداخت از سوی دارنده هر حساب کار می‌کند. تصفیه تمامی مبادلات بین بانکی مورد به مورد بوده و پردازش تراکنش‌های بین‌بانکی و همچنین دستورهای پرداخت‌های آنی را -همان طور که از نام این سامانه پیداست- در لحظه انجام می‌دهد؛ به این ترتیب به همه دستور پرداخت‌هایی که در این سامانه صادر می‌شود، شماره‌ای 16 رقمی اختصاص یافته و تمامی آنها دارای سررسیدهای همان روز خواهند بود که امکان تکرار آن را در کل شبکه بانکی کشور غیر‌ممکن می‌سازد.

ساتنا برای نوع خاصی از حساب نیست و تمامی انواع حساب‌های جاری، پس‌انداز و کوتاه‌مدت می‌توانند دستورپرداخت صادر کنند. در ضمن این سامانه فقط مبادلات آنلاین را پشتیبانی نمی‌کند. بلکه مشتری می‌تواند با حضور در شعبه‌های بانک خود مبلغ موردنظرش را در این سامانه امن ثبت کند. ساتنا را می‌توان‌ راحت‌ترین راه نقل و انتقال مالی در ابعاد بزرگ به شمار آورد و آن را جایگزین مناسبی برای انواع چک‌های رمزدار بین بانکی دانست.

تصفیه تمامی مبادلات و نقل و انتقال‌های بین‌بانکی در این سامانه به گونه‌ای انجام می‌پذیرد که انتقال وجه در آن قطعی است و تمامی مبادله‌ها نیز در لحظه صورت می‌پذیرد و امکان برگشت‌ وجه یا لغو آن وجود ندارد. ناگفته پیداست که این همه در صورتی امکان‌پذیر خواهد بود که حساب بانکی فردی که دستور پرداخت را صادر می‌کند، مانده کافی برای انجام تسویه داشته باشد، در غیر این‌صورت مبادلات تا تأمین نقدینگی تا پایان روز در صف انتظار قرار گرفته و در صورت عدم تأمین نقدینگی، درخواست‌پرداخت‌هایی که فرد صادر کرده همگی باطل شده و برگشت می‌خورند.

 

ساعت کار سامانه تصفیه ناخالص آنی

سامانه ساتنا همه روزه به جز جمعه‌ها، از ساعت 8 صبح تا 16 در خدمت تمامی مشتریان بانک‌های مختلف سرتاسر کشور است. اما ساعت انتقال وجه در ساتنا یا در واقع ساعت کاری سامانه ساتنا (سامانه تسویه ناخالص آتی) در دستور پرداخت بین‌مشتری ساعت ۱۳ هر روز و در دستور پرداخت بین‌بانکی ۱۳:۳۰ اعلام شده است.

 

سقف انتقال وجه ساتنا

در سیستم آنلاین بانکی و اپلیکیشن‌های بانک‌ها تمامی دستور پرداخت‌های با مبلغ 15 میلیون تومان و بالاتر در سامانه ساتنا قابل پذیرش و انجام است و به همان حساب مورد نظر انتقال داده خواهد شد. سقف انتقال وجه آنلاین از طریق ساتنا ۵۰ میلیون تومان و در صورتی که مشتری توکن بانکی داشته باشد تا ۲۰۰ میلیون تومان با ذکر علت دقیق انتقال وجه است. اگرچه گفته شده که انتقال وجه ساتنا در شعبه‌ها سقفی ندارد و محدود نیست ولی با توجه به قوانین بانک مرکزی برای مبارزه با پولشویی، باید علت این جابه‌جایی با مبالغ بالا، با سند مشخص شود.

 

کارمزد یا هزینه انتقال وجه در ساتنا

بر اساس آخرین ابلاغیه بانک مرکزی، هزینه انتقال وجه در ساتنا ۲ صدم درصد مبلغ هر تراکنش و تا سقف کارمزد ۲۵ هزار تومان است. مثلا برای جابه‌جایی ۱۵ میلیون تومانی که حداقل دستور پرداخت در ساتنا است، ۳ هزار تومان کارمزد دارد. بیشترین کارمزد در سیستم بانکداری ایران برای همین سامانه مشخص شده که سقف آن هم ۲۵ هزار تومان است.

 

نحوه پیگیری حواله ساتنا

در صورت ایجاد مشکل در انتقال وجه از طریق سامانه الکترونیکی ساتنا و ایجاد مغایرت بانکی، مشتریان می‌توانند هم حضوری و با مراجعه به نزدیک‌ترین شعبه از بانک خود، موضوع به وجود آمده را پیگیری کنند و هم با شماره تلفنی که هر بانک به‌طور اختصاصی برای ساتنا اعلام کرده، تماس بگیرند.

اما از آنجا که واریز وجه به حسابی در بانک مقصد یا اساسا انتقال وجه از طریق سامانه ساتنا صرفا بر اساس شماره شبایی است که فرد اعلام کرده و آن را در فرم دستور پرداخت خود وارد می‌کند باید نهایت توجه را داشته باشد. چراکه در انتقال‌هایی که مبنای آنها شماره شباست هیچ اطلاعات دیگری از جمله نام و نام خانوادگی و سایر مشخصات در هنگام واریز وجه کنترل نمی‌شود، پس می‌باید قبل از ارائه شبای حساب مقصد و تکمیل فرم، نهایت دقت خود را در وارد کردن این شماره به کار گیرد و پس از وارد کردن حتما آن را دوباره کنترل‌ کنید.

دریافت شماره شبا با شماره کارت و شماره حساب

 

روش استفاده از سامانه ساتنا

روش استفاده از خدمات اصلی ساتنا به این ترتیب است که؛ مشتریان هر بانک برای انتقال وجه از حساب خود در آن بانک به هر حساب ذی‌نفع دیگری در هر بانک دیگری که عضو سامانه ساتنا باشد، ابتدا می‌باید دستور پرداخت خود را در قالب یک فرم تکمیل کنند که آن فرم «دستور پرداخت الکترونیک بین بانکی» نام دارد. پس از آن، بانک مبداء طبق این دستور پرداخت، وجه موردنظر را در همان روز به حساب مشخص شده انتقال خواهد داد.

ساتنا چیستمراحل انجام این موضوع در خود شعبه به این ترتیب است که فرد پس از مراجعه به بانک و تکمیل فرم دستور پرداخت که پیش‌تر به آن اشاره شد، آن را به همراه مدارک احراز هویت خود و همچنین سایر مدارک لازم به متصدی شعبه ارائه می‌دهد. در این مرحله مشخصات فردی مشتری که در فرم پرداخت نوشته شده با مدارک احراز هویت او مورد بررسی قرار می‌گیرد و تنها در صورت تأیید آن و کنترل تمامی شرایط است که وجه تعیین شده از حساب فرد برداشت شده و انتقال مورد نظر از طریق سامانه ساتنا صورت خواهد گرفت.

نکته‌ی دیگر اینکه دستور پرداخت صادر شده پس از پذیرش آن توسط بانک قطعی و برگشت‌ناپذیر بوده و انجام آن جزو تعهدات بانک محسوب می‌شود. بنابراین باید دانست که استرداد وجه مورد انتقال پس از پذیرش دستور پرداخت از سوی بانک به‌هیچ‌وجه امکان‌پذیر نیست.

بانک متعهد است در همان تاریخی که مشتری درخواست کرده، وجه را در صورت کافی بودن موجودی حساب مشتری به بانک ذی‌نفع ارسال کند. درصورتی که به هر دلیل تاریخ مؤثر انتقال با یکی از ایام تعطیل رسمی مصادف باشد، بانک انتقال را در اولین روز کاری بعد از ایام تعطیل انجام خواهد داد. در ضمن مسؤولیت واریز وجه انتقال داده شده به حساب ذی‌نفع یا همان مقصد در تاریخ مؤثر انتقال بر عهده بانک ذی‌نفع یا مقصد است، بنابراین در این خصوص مسؤولیتی متوجه بانک صادر کننده دستور پرداخت یا ههمان بانک مبدأ نیست. اما در صورتی که به هر دلیلی از جمله مسدودی حساب مقصد یا اشتباه در مشخصات حساب مقصد و… بانک مقصد وجه مورد انتقال را با کسر کارمزد انتقال وجه حداکثر تا پایان روز کاری بعد به حساب فرد بازخواهد گرداند. پس در این صورت، کارمزد دستور پرداخت هم قابل استرداد نیست.

 

مزایای استفاده از سامانه تصفیه ناخالص آنی

شاید مهمترین مزیت استفاده از ساتنا را باید بالا رفتن حداکثری ضریب امنیت در انواع نقل و انتقال‌ها بدانیم، به‌خصوص وقتی مبلغ موردنظر بالا بوده یا گیرنده آن دور باشد. استفاده از سیستم سامانه تصفیه حساب ناخالص آنی به این دلیل که هیچ نیازی به چک و حمل و نقل آن نخواهد داشت به طبع نیاز مراجعه به بانک گیرنده وجه را هم از بین خواهد برد. همچنین خطر مفقود شدن یا سرقت نیز کاهش حداکثری ریسک انتقال وجوه بین بانکی به‌خصوص در مبالغ کلان را در پی خواهد داشت. دیگر مزیت قابل توجه این سامانه این است که در بیشتر بانک‌های کشور از طریق بانکداری اینترنتی نیز می‌توان دستور پرداخت بین بانکی ساتنا را صادر کرد.

 

تفاوت ساتنا با پایا

همانطور که می‌دانید هردوی این سیستم‌ها سامانه‌هایی برای انتقال وجوه بین بانک‌های مختلف است. هر دوی آن‌ها هم مطمئن‌اند و هم از بالاترین سرعت ممکن برخوردارند. اما هرکدام شرایط و قوانین خاص خود را دارند؛

  • سامانه پایاپای الکترونیکی یا همان سامانه پایا از روش‌های الکترونیکی برای پرداخت‌های خرد بهره می‌برد؛ در حالی که سامانه تسویه ناخالص آنی یا همان ساتنا برای پرداخت‌های کلان و حواله‌های فوری است که طراحی شده.
  • ساتنا عملیات انتقال را نهایتا طی نیم ساعت به انجام می‌رساند ولی این درحالی است که سیستم پایا همین عملیات را با تاخیر یک یا دو ساعت و در زمان‌های مشخص‌شده‌ای به انجام می‌رساند.
  • تفاوت دیگر در میزان وجوه قابل انتقال یا به اصلاح سقف مبلغ قابل انتقال است؛ از طریق پایا انتقال هر مبلغی تا ۱۵ میلیون تومان امکان‌پذیر است، درحالی که از طریق سامانه ساتنا طی قوانینی که از سال 91 به بعد تدوین شده محدودتی برای انتقال به وجود آمده؛ از ۱۵ میلیون تومان به بالا (در پرداخت آنلاین تا سقف ۵۰ میلیون تومان) قابل انتقال است.
  • در سیستم ساتنا تسویه حساب و واریز به حساب مشتری به صورت تک تک و در زمان درخواست به بانک مرکزی و بانک مقصد ارسال می‌شود و سرعت به نسبت قابل قبولی دارد که هم اکنون بین 2 ثانیه تا 20 دقیقه در بانک‌های مختلف متفاوت است. اما در پایا ارسال به بانک در ساعت‌های مشخصی و به صورت دسته‌ای از بانک مبدا به بانک مقصد صورت می‌گیرد.

 

بانک‌های عضو سامانه ساتنا

بانک توسعه صادرات، اقتصاد نوین، انصار، ایران زمین، آینده، پارسیان، پاسارگاد، پست بانک ایران، تجارت، توسعه تعاون، خاورمیانه، دی، قرض الحسنه رسالت، رفاه، مؤسسه اعتباری توسعه، سامان، سینا، شهر، سپه، سرمایه، صادرات ایران، صنعت و معدن، کارآفرین، کشاورزی، گردشگری، مسکن، ملت و ملی ایران عضو ساتنا هستند.

ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد

از اینکه نظرتان را با ما در میان می‌گذارید، خوشحالیم